कार्यकारी सारांश
ऑस्ट्रेलियातील पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याची एक्सट्रूजन बाजारपेठ २०२५ मध्ये ०.६६ अब्ज अमेरिकी डॉलरवर पोहोचली आणि २०३४ पर्यंत ३.५९% च्या सीएजीआरने (CAGR) ०.९१ अब्ज अमेरिकी डॉलरपर्यंत वाढण्याचा अंदाज आहे. प्रीमियम दर्जाची मागणी हा एक प्रमुख ट्रेंड आहे — ऑस्ट्रेलियन पाळीव प्राण्यांचे मालक वाढत्या प्रमाणात पौष्टिकदृष्ट्या परिपूर्ण, सहज पचणाऱ्या आणि एकसारखा आकार व पोत असलेल्या किबलची मागणी करत आहेत. मेलबर्नस्थित एका मध्यम आकाराच्या पाळीव प्राण्यांच्या खाद्य उत्पादकासाठी आव्हान स्पष्ट होते: त्यांची जुनी सिंगल-स्क्रू एक्सट्रूजन लाइन आता या गुणवत्तेच्या मानकांची पूर्तता करू शकत नव्हती. आशिया आणि युरोपमधील अनेक पुरवठादारांचे मूल्यांकन केल्यानंतर, त्यांनी होंगयांग फीड मशिनरीच्या ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूजन प्रणालीची निवड केली. याचा परिणाम: ८५% पेक्षा जास्त स्टार्च जिलेटिनायझेशन दर, पचनक्षमतेत सुमारे ३०% सुधारणा आणि किबलमधील एकसमानता, ज्यामुळे राष्ट्रीय पेट स्टोअर चेनसोबतची त्यांची किरकोळ भागीदारी अधिक मजबूत झाली.
ऑस्ट्रेलियन पाळीव प्राण्यांच्या खाद्य क्षेत्राचे स्वरूप
ऑस्ट्रेलियातील सुमारे ६९% घरांमध्ये २८.७ दशलक्षाहून अधिक पाळीव प्राणी आहेत — हा जागतिक स्तरावर सर्वाधिक पाळीव प्राणी मालकी दरांपैकी एक आहे. देशातील पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याचे क्षेत्र परिपक्व आणि स्पर्धात्मक असून, मार्स पेटकेअर आणि नेस्ले प्युरिनासारख्या प्रमुख कंपन्यांचे बाजारात वर्चस्व आहे. तथापि, गेल्या पाच वर्षांत प्रीमियम आणि सुपर-प्रीमियम ब्रँड्समध्ये मोठी वाढ झाली आहे. हे ब्रँड्स आरोग्याबाबत जागरूक असलेल्या पाळीव प्राण्यांच्या मालकांना लक्ष्य करतात, जे स्वतःच्या खाद्यपदार्थांच्या लेबलप्रमाणेच इतर खाद्यपदार्थांवरील घटकांची लेबलेही काळजीपूर्वक वाचतात.
या बदलामुळे मध्यम-स्तरीय उत्पादकांवर प्रचंड दबाव येतो. पेटबार्न आणि पेटस्टॉकसारख्या साखळी कंपन्यांचे किरकोळ खरेदीदार किबलचे मूल्यांकन दृश्य एकसमानता, घनता, पोत आणि हमी दिलेल्या पौष्टिक वैशिष्ट्यांच्या आधारावर करतात. गोळ्यांचा आकार विसंगत असलेल्या किंवा स्टार्चचे जिलेटिनीकरण अपूर्ण असलेल्या बॅचला नाकारले जाण्याचा आणि किरकोळ विक्रीचा करार गमावण्याचा धोका असतो.
आमचे मेलबर्न-स्थित ग्राहक, जे सुमारे ४० कर्मचारी असलेले एक कौटुंबिक उत्पादक आहेत, ते १५ वर्षांहून अधिक काळापासून देशांतर्गत बाजारपेठेसाठी कुत्रे आणि मांजरांसाठी सुके खाद्य तयार करत होते. २०१० मध्ये स्थापित केलेला त्यांचा सिंगल-स्क्रू एक्सट्रूडर तीन आघाड्यांवर अडचणीत होता: स्टार्चचे जिलेटिनायझेशन क्वचितच ६२-६५% पेक्षा जास्त होत असे, प्रत्येक बॅचमधील खाद्याच्या घनतेत १२% पर्यंत फरक आढळत होता, आणि उत्पादन क्षमता अंदाजे ८०० किलो/तास इतकी मर्यादित होती — जी एका मोठ्या रिटेल चेनकडून येणाऱ्या वाढत्या मागण्यांसाठी अपुरी होती.
पाळीव प्राण्यांच्या खाद्यासाठी ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूजन का महत्त्वाचे आहे
कोरड्या पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याच्या उत्पादनात एक्सट्रूजन ही एक निर्णायक प्रक्रिया आहे. कच्च्या घटकांना — मांस पीठ, धान्ये, वनस्पती प्रथिने, जीवनसत्त्वे आणि खनिजे — वाफ आणि पाण्याने प्रक्रिया केली जाते, त्यानंतर त्यांना एक्सट्रूडर बॅरलमधून दाबून ढकलले जाते, जिथे उच्च तापमान (साधारणपणे 120-160°C), उच्च दाब (3-8 MPa), आणि तीव्र यांत्रिक कतरणामुळे त्या पदार्थाचे रूपांतर होते.
सिंगल-स्क्रू एक्सट्रूडर्स, मूलभूत फॉर्म्युलेशन्ससाठी किफायतशीर असले तरी, मिश्रणाची एकसमानता, रेसिडेन्स टाइमचे वितरण आणि प्रक्रियेतील लवचिकता यांमध्ये त्यांच्या अंगभूत मर्यादा आहेत. ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूडर्स अनेक सिद्ध फायदे देतात:
८५% पेक्षा जास्त स्टार्च जिलेटिनायझेशन. पारंपरिक स्वयंपाक प्रक्रियेत, स्टार्चचे जिलेटिनायझेशन केवळ ५०-६०% पर्यंत पोहोचते. अपूर्णपणे जिलेटिनायझेशन झालेला स्टार्च पाळीव प्राण्यांना पचायला कठीण जातो, ज्यामुळे पोषक तत्वांचा अपव्यय होतो आणि पचनसंस्थेच्या समस्या उद्भवू शकतात. १२०-१६०°C च्या नियंत्रित तापमानात आणि ३-८ MPa च्या दाबावर ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूजन प्रक्रियेमुळे जिलेटिनायझेशन ८५% च्या पुढे जाते, ज्यामुळे स्टार्चच्या रेणूंची रचना सैल होऊन त्याची पचनक्षमता लक्षणीयरीत्या वाढते.
प्रथिनांचा वापर ८०% पेक्षा जास्त. ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूजनच्या नियंत्रित औष्णिक-यांत्रिक वातावरणामुळे प्रथिनांचे मध्यम प्रमाणात विकृतीकरण होते, ज्यामुळे अवकाशीय संरचना खुल्या होतात आणि एन्झाइमची उपलब्धता सुधारते. प्रथिनांचा वापर पारंपरिक प्रक्रियांमधील अंदाजे ६५% वरून ८०% पेक्षा जास्त वाढू शकतो. याव्यतिरिक्त, उच्च-तापमानाची अल्प-वेळ प्रक्रिया पोषण-विरोधी घटकांना निष्क्रिय करते — उदाहरणार्थ, सोयाबीन पेंडीमधील ट्रायप्सिन इनहिबिटर ९८% पर्यंत निष्क्रिय केले जाऊ शकतात.
किबलची एकसमान घनता आणि आकार. ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूडर्स उत्कृष्ट मिश्रण आणि पंपिंगमध्ये सुसंगतता प्रदान करतात, ज्यामुळे उत्पादनाची एकसमान घनता, नियंत्रित विस्तार आणि किबलचा सुसंगत आकार मिळतो. ही एकसमानता केवळ सौंदर्यासाठीच महत्त्वाची नाही — ती सुनिश्चित करते की किबलच्या प्रत्येक तुकड्यात समान पौष्टिक प्रोफाइल आणि रुचकरपणा असेल, आणि ती पुढील कोटिंग प्रक्रिया सुलभ करते, जिथे चरबी आणि रुचकर पदार्थांचा वापर एकसमान पृष्ठभागाच्या क्षेत्रावर अवलंबून असतो.
हाँगयांग समाधान
जिआंग्सू प्रांतातील लियांग येथील होंगयांगच्या प्लांटमध्ये मटेरियलच्या नमुन्यांसह चाचण्या घेतल्यानंतर, क्लायंटने पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याच्या उत्पादनासाठी कॉन्फिगर केलेली TSE-75 ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूजन लाइन निवडली. प्रमुख वैशिष्ट्यांमध्ये खालील बाबींचा समावेश होता:
- स्क्रूचा व्यास: ७५ मिमी (सह-फिरणारे, एकमेकांत गुंतलेले) – L/D गुणोत्तर: २८:१, समायोज्य शियर तीव्रतेसाठी मॉड्यूलर स्क्रू घटकांसह – प्रक्रिया क्षमता: फॉर्म्युलेशनच्या घनतेनुसार १,२००-१,८०० किलो/तास – प्री-कंडिशनर: रिटेन्शन टाइम नियंत्रणासह डबल-शाफ्ट डिफरेंशियल स्पीड कंडिशनर – डाय प्लेट: अनेक किबल आकारांना (गोल, त्रिकोणी, हाडाच्या आकाराचे) आधार देणारी क्विक-चेंज रचना – तापमान नियंत्रण: ±१°C अचूकतेसह मल्टी-झोन बॅरल हीटिंग/कूलिंग
या ग्राहकासाठी मॉड्युलर स्क्रू कॉन्फिगरेशन अत्यंत महत्त्वाचे होते. ऑस्ट्रेलियन पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याची रचना लक्षणीयरीत्या भिन्न असते — उच्च शेंगांचे प्रमाण असलेल्या धान्य-मुक्त पाककृती बॅरलमध्ये पारंपरिक धान्य-आधारित पाककृतींपेक्षा वेगळ्या प्रकारे कार्य करतात. समायोज्य शियर झोनमुळे उत्पादन टीमला उपकरणे न बदलता प्रत्येक रचनेसाठी अनुकूलन करणे शक्य झाले.
होंगयांगच्या अभियांत्रिकी संघाने 18 दिवसांत स्थापना आणि कार्यान्वयन पूर्ण केले, ज्यामध्ये रेसिपी बदलण्याच्या प्रक्रिया, बॅरल तापमान प्रोफाइलिंग आणि प्रतिबंधात्मक देखभाल वेळापत्रकांवर ऑपरेटर प्रशिक्षणाचा समावेश होता.
परिणाम: गुणवत्ता आणि उत्पादकतेमध्ये मोजता येण्याजोगी वाढ
ग्राहकाने २०२५ च्या सुरुवातीला होंगयांग TSE-75 लाईनवर उत्पादन सुरू केले. सहा महिन्यांच्या संचालनानंतर, त्यांनी खालील कामगिरीची माहिती दिली:
मेट्रिक, आधी (सिंगल-स्क्रू), नंतर (हाँगयांग TSE-75), सुधारणा: स्टार्च जिलेटिनायझेशन दर, ६२-६५%, ८५-८९%, +३७% प्रथिन पचनक्षमता (इन विट्रो), ६५-६८%, ८२-८६%, +२७% किबल घनतेतील तफावत (बॅच-टू-बॅच), ±१२%, ±३.५%, ७१% घट थ्रुपुट (मानक श्वान खाद्य), ८०० किलो/तास, १,५५० किलो/तास, +९४% प्रति टन ऊर्जा वापर, ५८ kWh/टन, ४७ kWh/टन, -१९% उत्पादन नाकारण्याचे प्रमाण, ४.२%, ०.८%, ८१% घट
व्यावसायिक दृष्ट्या सर्वात महत्त्वाचा परिणाम म्हणजे स्टार्चच्या जिलेटिनायझेशनमध्ये झालेली सुधारणा. क्लायंटच्या गुणवत्ता हमी टीमने कळवले की, ८५% पेक्षा जास्त जिलेटिनायझेशन दराची मेलबर्न-स्थित एका खाद्य चाचणी प्रयोगशाळेने स्वतंत्रपणे पडताळणी केली होती, आणि हा डेटा पॉइंट त्यांच्या किरकोळ विक्रीच्या वाटाघाटींमध्ये एक महत्त्वाचा वेगळेपणा ठरला. त्यांचा प्रीमियम “ग्रेन-फ्री अडल्ट डॉग” फॉर्म्युला, जो २०२५ च्या मध्यामध्ये लॉन्च करण्यात आला, त्याच्या पॅकेजिंगवर स्पष्टपणे “अतिशय पचनीय एक्सट्रूडेड किबल” असे नमूद करतो.
ऊर्जा कार्यक्षमतेतील वाढीमुळे — प्रति टन kWh मध्ये 19% घट — ऑस्ट्रेलियन औद्योगिक वीज दरांनुसार वार्षिक अंदाजे AUD 27,000 ची वीज बचत झाली, ज्यामुळे गुंतवणुकीवर जलद परतावा मिळण्यास मदत झाली.
ग्राहकांचा अभिप्राय
मे २०२६ मध्ये झालेल्या पुढील संभाषणात, क्लायंटच्या उत्पादन व्यवस्थापकाने नमूद केले: “एकसमानतेनेच आमच्या किरकोळ भागीदारांना सर्वाधिक प्रभावित केले. जेव्हा ते भेट देतात आणि उत्पादन रेषेतून एकापाठोपाठ एक एकसारख्या किबलच्या बॅच बाहेर पडताना पाहतात, तेव्हा त्यांचा आत्मविश्वास वाढतो. होंगयांगकडून मिळालेला तांत्रिक पाठिंबा देखील खूप प्रतिसाद देणारा होता — सॅल्मनवर आधारित एका नवीन रेसिपीसाठी आम्हाला स्क्रूच्या रचनेबद्दल प्रश्न होता, आणि त्यांच्या अभियांत्रिकी टीमने २४ तासांच्या आत स्पष्ट मार्गदर्शन केले.”
त्यानंतर क्लायंटने मांजरांच्या खाद्याच्या उत्पादनाची क्षमता वाढवण्यासाठी दुसऱ्या TSE-75 लाईनची ऑर्डर दिली आहे, जी २०२६ च्या तिसऱ्या तिमाहीत कार्यान्वित होण्याची अपेक्षा आहे.
निष्कर्ष
ऑस्ट्रेलियातील पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याची बाजारपेठ अशा उत्पादकांना पुरस्कृत करते जे मोजता येण्याजोगी गुणवत्ता देतात — म्हणजेच स्टार्चचे सातत्यपूर्ण जिलेटिनायझेशन, विश्वसनीय पचनक्षमता आणि उत्पादनाचे एकसमान स्वरूप. बहुराष्ट्रीय ब्रँड्सशी स्पर्धा करणाऱ्या मध्यम-स्तरीय उत्पादकांसाठी, उपकरणांची कार्यक्षमता हा केवळ खर्चाचा घटक नसून एक धोरणात्मक घटक आहे. हॉंगयांगचे ट्विन-स्क्रू एक्सट्रूजन तंत्रज्ञान, तत्पर अभियांत्रिकी समर्थनाच्या साहाय्याने, नेमके हेच परिणाम साध्य करण्यास मदत करते. मेलबर्नमधील ग्राहकाचा अनुभव हे दाखवून देतो की, एक सुयोग्यरित्या तयार केलेली एक्सट्रूजन लाइन एकाच वेळी उत्पादनाची गुणवत्ता सुधारू शकते, उत्पादन क्षमता वाढवू शकते आणि ऊर्जेचा खर्च कमी करू शकते — हे असे संयोजन आहे जे कोणत्याही बाजारपेठेत स्पर्धात्मकता मजबूत करते.
होंगयांग फीड मशिनरीबद्दल: लियांग होंगयांग फीड मशिनरी कंपनी लिमिटेड ही चीनमधील जिआंग्सू प्रांतातील लियांग येथे स्थित, पशुखाद्य प्रक्रिया उपकरणांची एक विशेष उत्पादक कंपनी आहे. ही कंपनी रिंग डाय पेलेट मिल्स, एक्सट्रूडर्स, हॅमर मिल्स, कूलर्स, कंडिशनर्स, क्रम्बलर आणि संपूर्ण पशुखाद्य उत्पादन लाइन्सचे उत्पादन करते. अभियांत्रिकी गुणवत्ता आणि तत्पर ग्राहक समर्थनावर लक्ष केंद्रित करून, होंगयांग ३० हून अधिक देशांमधील पशुखाद्य आणि पाळीव प्राण्यांच्या खाद्य उत्पादकांना सेवा देते.
पोस्ट करण्याची वेळ: १२ जून २०२६










