न्यूझीलंडच्या श्वान खाद्य उत्पादकाने होंगयांग रिंग डाय पेलेट मिलच्या साहाय्याने प्रति तास ४.२ टन स्थिर उत्पादन साध्य केले.

कार्यकारी सारांश

गेल्या दशकात न्यूझीलंडच्या पाळीव प्राण्यांच्या खाद्य उद्योगाने उल्लेखनीय वाढ अनुभवली आहे. मांजर आणि कुत्र्यांच्या खाद्याची निर्यात २०११ मधील NZ$४९.५ दशलक्षवरून २०२४ पर्यंत NZ$१९६ दशलक्षपर्यंत वाढली, जी ११.१७% चा वार्षिक चक्रवाढ वाढीचा दर दर्शवते. उच्च दर्जाच्या पाळीव प्राण्यांच्या पोषणाच्या जगातील सर्वात विश्वासार्ह स्त्रोतांपैकी एक म्हणून, न्यूझीलंडमधील उत्पादकांवर निर्यातीची मागणी पूर्ण करण्यासाठी उत्पादन वाढवताना पेलेट्सची सातत्यपूर्ण गुणवत्ता प्रदान करण्याचा तीव्र दबाव आहे.

या केस स्टडीमध्ये, न्यूझीलंडमधील वायकाटो येथे स्थित पॅसिफिक कॅनाइन न्यूट्रिशन लिमिटेड या मध्यम आकाराच्या श्वानखाद्य उत्पादक कंपनीने, लियांग होंगयांग फीड मशिनरी कंपनी लिमिटेडसोबत भागीदारी करून, आपल्या पेलेटिंग लाइनला HYPM-सिरीज रिंग डाय पेलेट मिलने कसे अद्ययावत केले, याचे परीक्षण केले आहे. याचा परिणाम: प्रति तास ४.२ टन स्थिर उत्पादन क्षमता, सातत्याने ९६.५% पेक्षा जास्त पेलेट टिकाऊपणा निर्देशांक (PDI), आणि ८२% पेक्षा जास्त स्टार्च जिलेटिनायझेशन दर—हे सर्व प्रीमियम निर्यात-दर्जाच्या श्वानखाद्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे गुणवत्ता मापदंड आहेत.

१. न्यूझीलंडमधील पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याची सद्यस्थिती

१.१ एक प्रीमियम निर्यात केंद्र

जागतिक पाळीव प्राण्यांच्या खाद्य बाजारपेठेत न्यूझीलंडचे एक वैशिष्ट्यपूर्ण स्थान आहे. देशातील निर्मळ कृषी पर्यावरण, गवतावर पोसलेली जनावरे आणि कडक जैवसुरक्षा मानकांमुळे शांघायपासून लॉस एंजेलिसपर्यंतच्या सुपरमार्केटच्या शेल्फवर “मेड इन न्यूझीलंड” हे एक प्रभावी वेगळेपण ठरले आहे.

न्यूझीलंडच्या परराष्ट्र व्यवहार आणि व्यापार मंत्रालयाच्या (MFAT) मते, जून २०२३ मध्ये संपलेल्या वर्षात केवळ चीनला होणारी पाळीव प्राण्यांच्या खाद्यपदार्थांची निर्यात १३४.३ दशलक्ष न्यूझीलंड डॉलरवर पोहोचली होती, परंतु बदलत्या उपभोग पद्धतींमुळे २०२५ च्या मध्यापर्यंत ती ६४.२ दशलक्ष न्यूझीलंड डॉलरवर समायोजित झाली. तथापि, २०२५ च्या अखेरीसची मासिक व्यापार आकडेवारी निर्यातीत महिन्यागणिक वाढ दर्शवत असून, ती पुन्हा मजबूत होत असल्याचे दिसून येते.

जागतिक पाळीव प्राण्यांच्या खाद्य बाजाराचे मूल्य २०२४ मध्ये अंदाजे १३७.३ अब्ज अमेरिकी डॉलर होते आणि २०३३ पर्यंत ते २१८.३५ अब्ज अमेरिकी डॉलरपर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज आहे. प्रीमियम आणि सुपर-प्रीमियम विभाग—ज्यामध्ये न्यूझीलंडचे उत्पादक प्रामुख्याने स्पर्धा करतात—हे एकूण बाजारापेक्षा अधिक वेगाने वाढत आहेत. या वाढीमागे पाळीव प्राण्यांना माणसाळवण्याचा ट्रेंड आणि घटकांची खरेदी व उत्पादन गुणवत्तेबाबत ग्राहकांची वाढती तपासणी ही कारणे आहेत.

१.२ प्रीमियम श्वान खाद्याच्या उत्पादनातील आव्हान

सर्वसाधारण पशुखाद्याच्या तुलनेत, उच्च दर्जाचे सुके श्वानखाद्य तयार करण्यामध्ये काही विशिष्ट तांत्रिक आव्हाने असतात:

मापदंड | प्रमाणित पशुखाद्य | प्रीमियम श्वान खाद्य
पेलेटचा व्यास | ३.०–८.० मिमी | ६.०–१२.० मिमी
लक्ष्य पीडीआय | ≥ ९२% | ≥ ९५%
स्टार्चचे जिलेटिनीकरण | २५–३५% | ७५–८५%
चरबीचे प्रमाण | २–५% | ८–१८%
प्रथिनांचे प्रमाण | १४–२०% | २६–३८%
फायबरचे प्रमाण | ४–८% | २–५%

ताज्या मांसाचा जास्त प्रमाणात समावेश (उत्कृष्ट दर्जाच्या मिश्रणांमध्ये अनेकदा ३०-५०%) केल्यामुळे, जास्त ओलावा आणि चरबी असलेले मिश्रण तयार होते, ज्यामुळे एकसारख्या गोळ्या बनवणे लक्षणीयरीत्या अधिक कठीण होते. स्टार्चचे अपुरे जिलेटिनीकरण—ज्या प्रक्रियेत स्टार्चचे कण पाणी शोषून घेतात, फुगतात आणि उष्णता व यांत्रिक दाबामुळे फुटतात—यामुळे गोळ्यांचे बंधन खराब होते, अतिरिक्त बारीक कण तयार होतात आणि प्राण्यांसाठी पोषक तत्वांची पचनक्षमता कमी होते.

पॅसिफिक कॅनाइन न्यूट्रिशनसाठी, कंपनीच्या जलद निर्यात वाढीमुळे ही आव्हाने अधिकच वाढली होती. १८ महिन्यांत मासिक उत्पादन ३८० टनांवरून ९०० टनांपेक्षा जास्त झाले होते, आणि मुळात कमी क्षमतेसाठी तयार केलेली सध्याची पेलेटिंग लाइन वाढलेल्या उत्पादन दरात गुणवत्ता टिकवून ठेवण्यासाठी धडपडत होती.

२. ग्राहक: पॅसिफिक कॅनाइन न्यूट्रिशन लि.

पॅसिफिक कॅनाइन न्यूट्रिशन (PCN) ही कंपनी न्यूझीलंडच्या प्रमुख कृषी प्रदेश असलेल्या वायकाटोमध्ये, पाळीव प्राण्यांसाठी खास तयार केलेला सुका खाद्य निर्मिती प्रकल्प चालवते. २०१७ मध्ये स्थापन झालेली ही कंपनी, जपान, दक्षिण कोरिया, तैवान आणि चीनसह आशिया-पॅसिफिक बाजारपेठांमधील खाजगी-लेबल ग्राहकांसाठी धान्य-मुक्त आणि उच्च प्रमाणात मांस असलेले श्वानखाद्य तयार करते.

२०२५ च्या सुरुवातीपर्यंत, पीसीएनच्या उत्पादन लाइनमध्ये खालील गोष्टींचा समावेश होता:
कच्चा माल स्वीकारण्याची आणि वजन करण्याची प्रणाली
- २-टन क्षमतेचा ट्विन-शाफ्ट पॅडल मिक्सर
- एक-डेक कंडिशनर (स्टीम इंजेक्शन)
२.८–३.२ टीपीएच (TPH) क्षमतेने कार्यरत असलेली एक जुनी रिंग डाय पेलेट मिल.
- काउंटरफ्लो कूलर
- तुकडे करणारे आणि चाळणारे उपकरण
स्वयंचलित बॅगिंग आणि पॅलेटायझिंग

मुख्य अडचण पेलेट मिल होती. सध्याच्या मशीनचा कार्यकाळ संपत आला होता, आणि रिंग डाय बदलण्याचे चक्र २,५००-३,००० तासांवरून अंदाजे १,६०० तासांपर्यंत कमी झाले होते. पेलेटची टिकाऊपणा स्वीकारार्ह ९४% वरून अंदाजे ९०% पर्यंत घसरली होती—जी निर्यातीसाठी अस्वीकार्य होती, कारण कंटेनरमधून ३-६ आठवड्यांच्या वाहतूक कालावधीत पेलेटची मजबूत अखंडता आवश्यक असते.

३. होंगयांगचे सोल्यूशन: एचवायपीएम ५०८ रिंग डाय पेलेट मिल

३.१ उपकरणांची निवड

तीन आंतरराष्ट्रीय पुरवठादारांकडून आलेल्या प्रस्तावांचे मूल्यांकन केल्यानंतर, पीसीएनने लियांग होंगयांग फीड मशिनरीच्या HYPM 508 रिंग डाय पेलेट मिलची निवड केली. हा निर्णय अनेक घटकांवर आधारित होता:

उत्पादन क्षमतेचे जुळवणी: HYPM 508 हे मानक पशुखाद्य फॉर्म्युलेशनवर प्रति तास ४-५ टन उत्पादनासाठी रेट केलेले आहे. PCN च्या तांत्रिक टीमसोबत काम करून, होंगयांगच्या अभियंत्यांनी ग्राहकाच्या विशिष्ट श्वानखाद्याच्या रेसिपीसाठी अपेक्षित थ्रुपुटची पुनर्गणना केली आणि प्रति तास ४.०-४.५ टन हे वास्तववादी लक्ष्य निश्चित केले.

- रिंग डाय सानुकूलन क्षमता: होंगयांगच्या अंतर्गत रिंग डाय उत्पादन सुविधेमुळे कॉम्प्रेशन रेशो (१:८.५), डाय होलचा व्यास (८.० मिमी), आणि प्रभावी लांबी यांचे अचूक सानुकूलन करणे शक्य झाले—हे असे पॅरामीटर्स आहेत ज्यांच्यासाठी उच्च-मांस-सामग्री असलेल्या फॉर्म्युलेशन्सकरिता सूक्ष्म गणनेची आवश्यकता असते. कंपनीच्या व्हॅक्यूम हार्डनिंग प्रक्रियेमुळे पृष्ठभागाची कठीणता HRC ६०-६२ साध्य होते, आणि कठीण झालेल्या थराची जाडी १.२-१.५ मिमी असते.

- गिअर-चालित ट्रान्समिशन: पेट फूड पेलेटिंगमध्ये सामान्य असलेल्या बदलत्या लोड परिस्थितीत स्लिप होऊ शकणाऱ्या बेल्ट-चालित पर्यायांच्या विपरीत (जिथे बॅच-टू-बॅच रेसिपीमधील फरकांमुळे मिश्रणाच्या प्रवाहाची वैशिष्ट्ये बदलतात), HYPM 508 चा प्रिसिजन-ग्राउंड हेलिकल गिअर ड्राइव्ह सातत्यपूर्ण टॉर्क वितरण सुनिश्चित करतो.

- सेवा आणि तांत्रिक सहाय्य: होंगयांग एका वरिष्ठ अभियंत्याद्वारे ऑन-साइट कमिशनिंग, रिमोट डायग्नोस्टिक्स क्षमता आणि पुन्हा मागवलेल्या ऑर्डरसाठी १५ कामकाजाच्या दिवसांत रिंग डाय डिलिव्हरीची हमी देण्यास वचनबद्ध आहे.

३.२ तांत्रिक तपशील

तपशील | मूल्य
मॉडेल | एचवायपीएम ५०८
मुख्य मोटरची शक्ती | १३२ किलोवॅट
रिंग डायचा आतील व्यास | ५०८ मिमी
रिंग डायची प्रभावी रुंदी | १६० मिमी
डाय होलचा व्यास (सानुकूल) | ८.० मिमी
कॉम्प्रेशन गुणोत्तर (सानुकूल) | १:८.५
रोलर असेंब्ली | २-रोलर, एक्सेन्ट्रिक ॲडजस्टमेंट
फिडर मोटर | २.२ किलोवॅट, व्हीएफडी-नियंत्रित
कंडिशनर मोटर | ७.५ किलोवॅट
निर्धारित क्षमता (कुत्र्यांचे खाद्य) | ४.०–४.५ टन प्रति तास
ट्रान्समिशन | हेलिकल गिअर, ऑइल-बाथ स्नेहन

३.३ प्रक्रिया एकीकरण

होंगयांगच्या अभियांत्रिकी संघाने पीसीएनसोबत जवळून काम करून, HYPM 508 ला विद्यमान उत्पादन लाइनमध्ये कमीत कमी व्यत्ययासह समाकलित केले. यामध्ये खालील प्रमुख बाबी विचारात घेतल्या गेल्या:

स्टीम कंडिशनिंग ऑप्टिमायझेशन: प्रीमियम डॉग फूडसाठी, स्टार्चचे जिलेटिनायझेशन अत्यंत महत्त्वाचे आहे. होंगयांगने दोन-टप्प्यांच्या कंडिशनिंग धोरणाची शिफारस केली आहे: ७०-७५°C तापमानावर खाद्याला १६-१७% आर्द्रतेपर्यंत प्री-कंडिशन करणे, त्यानंतर पेलेट चेंबरमध्ये प्रवेश करण्यापूर्वी ८२-८८°C तापमानावर कंडिशनर बॅरलमध्ये ४५-६० सेकंदांसाठी ठेवणे. ही टप्प्याटप्प्याने केलेली पद्धत खाद्याच्या कणांच्या बाहेरील थरातील प्रथिनांचे विकृतीकरण टाळते आणि त्याच वेळी स्टार्चच्या जिलेटिनायझेशनसाठी पुरेशी उष्णता आतपर्यंत पोहोचवते.

- डायच्या गतीची निवड: 220–240 RPM (रिंग डायची परिघीय गती अंदाजे 5.8 m/s) वर चालवल्यास, HYPM 508 ने अतिरिक्त शियर हीटिंगशिवाय इष्टतम थ्रुपुट प्राप्त केले, जे टॉरीनसारख्या उष्णता-संवेदनशील पोषक तत्वांचे नुकसान करू शकते—जे कुत्र्यांसाठी एक आवश्यक अमिनो आम्ल आहे.

पेलेट्स बनवल्यानंतर थंड करण्याची पद्धत: PCN ने आपला काउंटरफ्लो कूलर अद्ययावत केला आहे, जेणेकरून पेलेट्स सभोवतालच्या तापमानापेक्षा जास्तीत जास्त +3°C तापमानावर बाहेर पडतील आणि साठवणूक व वाहतुकीदरम्यान आर्द्रतेचे स्थलांतर आणि बुरशीचा धोका टाळता येईल.

४. कामगिरीचे निकाल

४.१ उत्पादन स्थिरता

कार्यान्वित झाल्यानंतर सहा महिन्यांनी, पीसीएनने खालील कार्यान्वयन डेटा सादर केला:

मेट्रिक | अपग्रेडपूर्वी | अपग्रेडनंतर | सुधारणा
सरासरी थ्रुपुट | ३.० टीपीएच | ४.२ टीपीएच | +४०%
पेलेट टिकाऊपणा निर्देशांक (PDI) | ९०.२% | ९६.५% | +६.३ pp
स्टार्च जिलेटिनायझेशन दर | ७२% | ८२.५% | +१०.५ पीपी
रिंग डायचे सेवा आयुष्य | ~१,६०० तास | २,८०० तास (अंदाजित) | +७५%
बॅगिंगमधील दंड (अनियोजित डाउनटाइम | ११.३ तास/महिना | २.१ तास/महिना | -८१%
ऊर्जा वापर | ३८.२ kWh/t | ३४.६ kWh/t | -९.४%

४.२ गुणवत्तेतील सातत्य

व्यावसायिक दृष्ट्या सर्वात महत्त्वपूर्ण सुधारणा पेलेटच्या टिकाऊपणामध्ये झाली. सागरी कंटेनरमधून ४-६ आठवड्यांचा प्रवास करणाऱ्या निर्यात मालासाठी, गंतव्यस्थानी पेलेटची अखंडता ग्राहक समाधान आणि दाव्यांच्या दरावर थेट परिणाम करते. पीसीएनच्या गुणवत्ता व्यवस्थापकाने नमूद केले की, अपग्रेडनंतरच्या सहा महिन्यांत, अतिरिक्त दंडाशी संबंधित ग्राहक तक्रारी प्रति तिमाही ३-४ वरून शून्यावर आल्या.

अ‍ॅमिलोग्लुकोसिडेस पद्धतीने मोजलेले स्टार्चचे जिलेटिनायझेशन ८२.५% पर्यंत पोहोचले, जे श्वानखाद्याच्या पचनक्षमतेसाठी असलेल्या ८०-८५% च्या इष्टतम मर्यादेत आहे. अपूर्ण शिजवलेल्या स्टार्चमुळे (< ७५% जिलेटिनायझेशन) पोषक तत्वांची उपलब्धता कमी होते, तर अति-प्रक्रियेमुळे (> ८८%) मेलार्ड प्रतिक्रिया घडू शकतात, ज्यामुळे लायसिन बांधले जाते आणि प्रथिनांची गुणवत्ता कमी होते.

४.३ ग्राहकांचा अभिप्राय

पीसीएनच्या ऑपरेशन्स संचालकांनी अनुभवाचा सारांश सांगितला:

आम्हाला अशा पेलेट मिलची गरज होती जी सतत समायोजनाशिवाय आमच्या जास्त मांसाच्या रेसिपी हाताळू शकेल. HYPM 508 ने आम्हाला अशी स्थिरता दिली आहे जी आम्ही यापूर्वी कधीही अनुभवली नव्हती. आमचे ऑपरेटर समस्यानिवारणावर कमी वेळ घालवतात आणि प्रतिबंधात्मक देखभालीवर जास्त वेळ देतात. रिंग डायची गुणवत्ता—विशेषतः छिद्रांच्या पृष्ठभागाची आणि कठीणपणाची सुसंगतता—PDI ९६% पेक्षा जास्त राखण्यात एक महत्त्वाचा घटक ठरली आहे. पॅसिफिक महासागरापलीकडे उच्च दर्जाचे उत्पादन पाठवणाऱ्या कंपनीसाठी, ही सुसंगतता अत्यावश्यक आहे.

५. होंगयांगचा दृष्टिकोन: वास्तविक परिस्थितींसाठी अभियांत्रिकी

ही केस स्टडी होंगयांगच्या फीड मशिनरी हाताळण्याच्या पद्धतीची व्याख्या करणारी अनेक तत्त्वे स्पष्ट करते:

अनुप्रयोग-विशिष्ट अभियांत्रिकी. बाजारात सहज उपलब्ध असलेली पेलेट मिल देऊन ती चालेल अशी आशा करण्याऐवजी, होंगयांगच्या तांत्रिक टीमने PCN च्या विशिष्ट रेसिपी पॅरामीटर्सचे—म्हणजेच आर्द्रता, चरबीचे प्रमाण, फायबर प्रोफाइल आणि अपेक्षित पेलेटचे आकारमान—विश्लेषण केले आणि त्यानंतर सर्वोत्तम रिंग डाय कॉम्प्रेशन रेशो व कंडिशनिंग प्रोटोकॉलची शिफारस केली.

मोजता येण्याजोग्या कामगिरीची वचनबद्धता. होंगयांगने सुरुवातीलाच उत्पादनक्षमता आणि गोळ्यांच्या गुणवत्तेची उद्दिष्ट्ये निश्चित केली, जागेवरच उपकरणे कार्यान्वित केली आणि चाचणी कालावधीत त्या उद्दिष्टांच्या आधारे कामगिरीची पडताळणी केली.

भागीदारी सुरू आहे. स्थापनेनंतर सहा महिन्यांनी, होंगयांगची सेवा टीम पीसीएनशी नियमित संपर्क ठेवते, छायाचित्र विश्लेषणाद्वारे रिंग डायच्या झीज होण्याच्या पद्धतींचे निरीक्षण करते आणि आपत्कालीन शटडाउन टाळण्यासाठी बदलण्याच्या योग्य वेळेबद्दल सल्ला देते.

६. उद्योग दृष्टिकोन

न्यूझीलंडच्या पाळीव प्राण्यांच्या खाद्य निर्यातीतील सुधारणा, तसेच उच्च दर्जाच्या पाळीव प्राण्यांच्या पोषणासाठी असलेली जागतिक मागणी, यांमुळे पॅसिफिक कॅनाइन न्यूट्रिशनसारख्या उत्पादकांना सततच्या वाढीसाठी अनुकूल परिस्थिती निर्माण झाली आहे. उच्च दर्जाच्या उत्पादनांचे वैशिष्ट्य असलेल्या पौष्टिक गुणवत्तेशी तडजोड न करता, मोठ्या प्रमाणावर सातत्यपूर्ण आणि अत्यंत टिकाऊ पेलेट्सचे उत्पादन करण्याची क्षमता, बाजारपेठेतील अग्रगण्य कंपन्यांना इतरांपासून वेगळे ठरवेल.

पशुखाद्य यंत्रसामग्री उत्पादकांसाठी, प्रीमियम पाळीव प्राण्यांच्या खाद्याचा विभाग ही एक संधी आणि एक परीक्षा दोन्ही आहे. यातील सूत्ररचना सामान्य पशुखाद्यापेक्षा अधिक तांत्रिकदृष्ट्या आव्हानात्मक असतात. गुणवत्तेतील सहनशीलता कमी असते. विसंगतीचे व्यावसायिक परिणाम अधिक गंभीर असतात. पीसीएन (PCN) बाबतचा होंगयांगचा अनुभव हे दाखवून देतो की, मजबूत यंत्र रचना, विशिष्ट वापरासाठीचे अभियांत्रिकी सहाय्य आणि उच्च-गुणवत्तेचे उपभोग्य भाग—विशेषतः रिंग डाय—यांच्या संयोजनातून या मागण्या विश्वसनीयपणे पूर्ण केल्या जाऊ शकतात.

ऑक्टोबर २०२५ | लियांग होंगयांग फीड मशिनरी कं, लि.

ऑन-साइट कमिशनिंग रेकॉर्ड्स आणि ग्राहक उत्पादन लॉगद्वारे तांत्रिक डेटा आणि कार्यप्रदर्शन मेट्रिक्सची पडताळणी केली गेली. तृतीय-पक्ष बाजार डेटा न्यूझीलंड MFAT व्यापार अहवाल आणि उद्योग प्रकाशनांमधून मिळवला गेला.