तयार पेलेट खाद्याची गुणवत्ता ही खाद्य उद्योगाच्या सुदृढ विकासाचा आधार आहे आणि तिचा थेट संबंध पशुपालन उद्योगाची उत्पादन कार्यक्षमता, वापरकर्त्यांची आवड आणि खाद्य कारखान्याच्या प्रतिष्ठेशी असतो. त्याच वेळी, खाद्य उत्पादनांची स्थिरता ही देखील खाद्य उद्योग आणि पशुपालनाच्या विकासासाठी एक महत्त्वाची हमी आहे. तथापि, पेलेट खाद्याच्या उत्पादनात, तयार उत्पादनाची गुणवत्ता आणि सूत्रानुसार तयार केलेल्या खाद्यामध्ये काही प्रमाणात तफावत असण्याची समस्या अनेकदा दिसून येते.
यासाठी, सर्वप्रथम तयार पेलेट फीड उत्पादनांच्या गुणवत्तेवर परिणाम करणाऱ्या घटकांचे विश्लेषण केले पाहिजे आणि त्यानंतर प्रभावी उपाय शोधले पाहिजेत.
१. पशुखाद्याच्या कच्च्या मालाच्या गुणवत्तेचा प्रभाव: कच्चा माल हा तयार पशुखाद्य उत्पादनांच्या गुणवत्तेचा आधार असतो. पशुखाद्य गिरण्यांसाठी लागणारा कच्चा माल सर्व दिशांनी येतो. जरी कच्चा माल एकच असला तरी, त्याचे मूळ, प्रकार, माती, कापणीची पद्धत आणि कापणीच्या वेळी असलेली परिपक्वता, प्रक्रिया पद्धत, हवामानाची परिस्थिती, आर्द्रतेचे प्रमाण, बुरशीचे प्रमाण इत्यादींवर अवलंबून, त्यातील पोषक घटकांमध्येही खूप फरक असतो. विशेषतः ज्या हंगामात पशुखाद्याच्या कच्च्या मालाचा तुटवडा असतो, तेव्हा त्याचे प्रकार अधिक विविध असतात, गुणवत्ता खालावलेली असते आणि भेसळ गंभीर असते. अशा परिस्थितीत, कच्च्या मालाच्या विश्लेषणाकडे लक्ष देणे, सामान्यतः वापरल्या जाणाऱ्या कच्च्या मालाची माहिती गोळा करून ती संघटित करणे, तयार उत्पादनाची तपासणी करणे आणि कच्च्या मालातील फरक व समानता शोधून काढणे आवश्यक आहे. याव्यतिरिक्त, कच्च्या मालाच्या साठवणुकीच्या वेळेचाही त्याच्या पौष्टिक मूल्यावर परिणाम होतो, ज्यामध्ये पूरक पूर्वमिश्रणांची (ॲडिटिव्ह प्रीमिक्स) समस्या अधिक ठळकपणे दिसून येते. जर पूरक पदार्थाची स्थिरता कमी असेल, तर तो अतिनील किरणांच्या आणि ऑक्सिडेशनच्या प्रभावाखाली लवकर निकामी होतो. जीवनसत्त्वे सहजपणे ऑक्सिडाइज होतात आणि सल्फेट्स सहजपणे ओलावा शोषून घेतात व परत सोडतात.
२. घटक पदार्थांच्या अचूकतेवर परिणाम करतात, ज्याचा थेट परिणाम अंतिम उत्पादनाच्या गुणवत्तेवर होतो. सूत्रे तयार करताना, अचूकता साधारणपणे दोन दशांश स्थळांपर्यंत असते, परंतु प्रत्यक्ष उत्पादनात ती या पातळीपर्यंत पोहोचत नाही. पशुखाद्य कारखान्यातील बॅचिंग मापन उपकरणे ही सूत्र रचनेच्या अचूक अंमलबजावणीची गुरुकिल्ली आहेत. जेव्हा संगणक-नियंत्रित बॅचिंगचा वापर केला जातो, तेव्हा विविध कच्च्या मालाच्या घटकांची आगाऊ रचना तर्कसंगत आहे की नाही, हे बॅचिंगच्या अचूकतेची गुरुकिल्ली असते.
३. मिश्रणाच्या एकसमानतेचा प्रभाव: मिश्रणाची एकसमानता हा एक महत्त्वाचा गुणवत्ता निर्देशक आहे. याचा अर्थ असा की, उत्पादनाची प्रत्यक्ष रचना किंवा पशुधन आणि कुक्कुटपालनाद्वारे सेवन केल्या जाणाऱ्या आहाराचा प्रत्येक भाग, सूत्रानुसार तयार केलेल्या रचनेशी सुसंगत आहे की नाही. त्यापैकी, सूक्ष्म घटकांमुळे प्रीमिक्सचे भौतिक गुणधर्म मोठ्या प्रमाणात बदलतात आणि काही घटकांचे प्रमाण खूपच कमी असते, ज्यामुळे एकसमान वितरण सुनिश्चित करणे अधिकच कठीण होते. मिश्रणाच्या एकसमानतेवर परिणाम करणाऱ्या घटकांमध्ये प्रामुख्याने खालील तीन बाबींचा समावेश होतो:
३.१ उपकरणे: निकृष्ट उपकरणे, खराब कार्यक्षमता किंवा झिजलेली मिश्रण उपकरणे मिश्रणाच्या एकसमानतेवर परिणाम करतील.
३.२ चूर्णाच्या कणांचे भौतिक गुणधर्म. आधुनिक मिश्रित पशुखाद्य हे अनेक वेगवेगळ्या घटकांनी बनलेले उत्पादन आहे. अनेक घटकांमध्ये कणांचा आकार, स्वरूप, विशिष्ट गुरुत्व आणि मिसळण्याचे प्रमाण यांमध्ये मोठी भिन्नता असते, आणि या सर्वांचा परिणाम मिश्रणाच्या एकसमानतेवर होतो.
३.३ ऑपरेटिंग परिस्थिती: यामध्ये मिश्रित पदार्थातील प्रत्येक घटकाचे मिश्रण प्रमाण, लोडिंग गुणांक (डिझाइन केलेल्या प्रमाणापेक्षा जास्त मिश्रण केल्यास मिश्रणाच्या एकसमानतेवर गंभीर परिणाम होईल), फीडिंग पद्धत, फीडिंग क्रम, फीडिंग गती, मिक्सरची गती आणि मिश्रणाची वेळ इत्यादींचा समावेश होतो, हे सर्व घटक एकसमान मिश्रणासाठी महत्त्वाचे असून त्यांचा प्रभाव पडतो.
पोस्ट करण्याची वेळ: १९ जानेवारी २०२४
